Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh cho biết, sau nhiều nhiệm kỳ thực hiện, Quy định về 19 điều đảng viên không được làm đã từng bước trở thành "chuẩn mực" cho nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên trong toàn Đảng. Đây là một trong những văn bản có ý nghĩa quan trọng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, góp phần xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện theo Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.
Quy định lần này tiếp tục kế thừa kết cấu, bố cục và 19 điều đảng viên không được làm, đồng thời rà soát, bổ sung nhiều hành vi mới nhằm đáp ứng yêu cầu của tình hình mới và bảo đảm đồng bộ với các quy định của Đảng. Bên cạnh việc cụ thể hóa các chuẩn mực về đạo đức, trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, Quy định cũng bảo đảm giữ nghiêm kỷ luật của Đảng nhưng không hạn chế tinh thần đổi mới sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, lợi ích quốc gia, dân tộc.
Quy định tiếp tục giữ nguyên kết cấu gồm ba nhóm nội dung: tư tưởng chính trị; thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao gắn với đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; giữ gìn phẩm chất, đạo đức, lối sống. Việc giữ nguyên kết cấu, bố cục và số lượng 19 điều nhằm tạo sự xuyên suốt, ổn định của hệ thống quy định, giúp đảng viên dễ hiểu, dễ nhớ, dễ vận dụng hơn trong thực tiễn.
Theo Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh, đối với nhóm các điều quy định về tư tưởng chính trị, Quy định bổ sung nhiều nội dung mới để phù hợp với yêu cầu thực tiễn. Trong đó, đảng viên không được "trực tiếp hoặc cổ xúy cho tổ chức, cá nhân sáng tác, sản xuất, xuất bản, tàng trữ, phát hành, phát tán các sản phẩm văn hóa, tác phẩm văn học, nghệ thuật... xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ, lãnh đạo Đảng, Nhà nước, chống phá Đảng, Nhà nước và chế độ". Đồng thời, bổ sung quy định đảng viên không được "sử dụng hạ tầng internet, mạng xã hội, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo để tạo lập, phát tán thông tin sai sự thật".
Theo đồng chí Trần Sỹ Thanh, các quy định này vừa kịp thời điều chỉnh hành vi của đảng viên trong điều kiện phát triển mạnh của công nghệ số, vừa tạo cơ sở để cảnh báo, phòng ngừa và xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến việc sử dụng công nghệ mới.
Quy định cũng bổ sung hành vi "mua chuộc, đe dọa, trù dập, trả thù người khiếu nại, tố cáo..." nhằm bao quát đầy đủ hơn các hành vi vi phạm, đồng thời mở rộng phạm vi bảo vệ, không chỉ đối với người tố cáo mà còn đối với người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân của họ. Việc bổ sung này nhằm bảo đảm đồng bộ với các quy định của Đảng về bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, góp phần khuyến khích cán bộ, đảng viên dám đấu tranh, bảo vệ cái đúng.
Đối với nhóm các điều quy định về thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao gắn với đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Quy định bổ sung một số nội dung đảng viên không được làm như: "Thực hiện huy động, phân bổ, sử dụng nguồn lực thiếu minh bạch, không đúng với chủ trương, quy định của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước"; đặc biệt là hành vi "Thiết kế tiêu chí, điều kiện mang tính riêng biệt nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân tiếp cận nguồn lực gây ra sự cạnh tranh bất bình đẳng". Theo đồng chí Trần Sỹ Thanh, việc bổ sung các nội dung này nhằm tăng cường kiểm soát việc phân bổ, sử dụng nguồn lực, bảo đảm công khai, minh bạch và thực hiện đúng các chủ trương, quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước.
Quy định cũng bổ sung những hành vi phù hợp với thực tiễn vận hành bộ máy hiện nay, theo đó đảng viên không được "nhũng nhiễu, gây khó khăn trong giải quyết thủ tục hành chính"; "né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm, nói không đi đôi với làm, không làm, làm việc cầm chừng, chậm trễ trong tham mưu, đề xuất và thực hiện nhiệm vụ được giao".
Đồng chí Trần Sỹ Thanh cho biết, việc bổ sung các quy định này nhằm khắc phục tình trạng "trên nóng, dưới lạnh", cán bộ né tránh, sợ trách nhiệm, không dám làm, làm ảnh hưởng đến hiệu quả thực thi nhiệm vụ. Quy định cũng yêu cầu đảng viên không được biết mà không báo cáo, không xử lý hoặc không chỉ đạo xử lý các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; không được can thiệp, tác động hoặc để người khác lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để trục lợi.
Đáng chú ý, Quy định bổ sung nội dung có tính kết hợp giữa hai mặt "xây" và "chống": vừa khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, vừa quy định rõ đảng viên không được lợi dụng cơ chế, chính sách thí điểm, đặc thù hoặc chủ trương khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo để thực hiện hoặc bao che hành vi vụ lợi, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đây được xác định là ranh giới quan trọng nhằm bảo đảm việc khuyến khích đổi mới sáng tạo đi đôi với kiểm soát quyền lực, phòng ngừa các hành vi lợi dụng chủ trương của Đảng để trục lợi.
Một nội dung mới đáng chú ý khác là Quy định bổ sung hành vi "lợi dụng việc sắp xếp tổ chức bộ máy để bố trí người không đủ năng lực, uy tín vào vị trí có quyền phân bổ nguồn lực". Theo đồng chí Trần Sỹ Thanh, quy định này được đặt ra trong bối cảnh cả nước đang thực hiện cuộc cách mạng về tinh gọn tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính, nhằm phòng ngừa, ngăn chặn nguy cơ lợi dụng quá trình sắp xếp để bố trí người không đủ năng lực, uy tín vào các vị trí then chốt có quyền phân bổ nguồn lực.
Ngoài ra, Quy định mới bổ sung một số nội dung đảng viên không được làm như "giải trình nguồn gốc của tài sản, thu nhập có biến động không trung thực"; "trốn thuế", "lừa đảo"; "tẩu tán tài sản, hợp thức hóa sai phạm"; "không chấp hành kết luận, quyết định của cơ quan có thẩm quyền" nhằm bảo đảm sự thống nhất với các quy định của Đảng về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và các quy định của pháp luật hiện hành.
Đối với nhóm các điều quy định về giữ gìn phẩm chất, đạo đức, lối sống, theo Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh, Quy định mới bổ sung nội dung đảng viên không được "thờ ơ, vô cảm" với các hành vi sai trái trong xã hội; không được lợi dụng "cơ chế, chính sách dân tộc" để trục lợi cũng như "thực hiện hành vi trái đạo đức xã hội, vi phạm pháp luật". Các quy định này tiếp tục cụ thể hóa yêu cầu về tu dưỡng đạo đức, lối sống, nâng cao trách nhiệm nêu gương của mỗi cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới.
Theo Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh, Quy định về những điều đảng viên không được làm không chỉ là những giới hạn cần tuân thủ mà trước hết là chuẩn mực để mỗi cán bộ, đảng viên tự soi, tự sửa, tự rèn luyện và tự hoàn thiện mình. Việc thực hiện nghiêm Quy định sẽ góp phần xây dựng Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng, đồng thời củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và chế độ./.
Nguồn: Dangcongsan.vn